Ik heb ooit een heel platform ingericht zonder één regel code. We vulden het model, en het systeem volgde.
Aan alles wat je stuurt, deelt en besluit ligt een model ten grondslag. Vaak onbewust. Ik maak het bewust. Zonder model geen sturing.
Een model is een bril
Een projectie op je organisatie en data, met een eigen invalshoek. Er zijn er ontelbaar veel.
Bewust gekozen
Welke brillen bij jou gelden, is een besluit. Een gedeeld model is commitment en consensus.
De toegangspoort
Via een model stuur, deel en besluit je. De waarde zit bij wie het hanteert en de data erachter leest.
Modellen besturen je organisatie én dragen je verandering. Ze houden het reguliere werk op koers, en geven een grote stap vaste grond. Van twee kanten tegelijk.
Elk model is een keuze. De meeste koos niemand.
Ze sturen mee zonder dat iemand het besloot. Tijd om te zien welke dat mogen blijven doen.
Speeltje, status of echte waarde?
Elke organisatie zit vol modellen. De meeste hebben een duidelijk doel en resultaat, andere zijn het speeltje of het statussymbool van één iemand en sturen niets. Samen met directie en management leggen we bloot welke modellen er echt spelen, welke waarde een model toevoegt, voor wie, en waarom. En welke je gerust kunt loslaten.
De keuze van een model is als een spelregel. Ze wordt heel bewust gemaakt, en getoetst op de waarde die ze toevoegt aan het niveau erboven. De meerwaarde van elk model wordt aangetoond, en het gebruik ervan bewust door directie en management gevalideerd.
Want alles wat je vormgeeft, rust op je modellen en het datafundament eronder. Dat fundament gaat jaren mee, net als je data- en AI-fundament.
Vraag drie afdelingen wat een klant is.
De ene telt aansluitingen, de tweede telt contracten, de derde telt huishoudens. Alle drie hebben ze gelijk, en alle drie rapporteren ze een ander getal aan dezelfde directie. Niemand liegt. Er is alleen nooit afgesproken welk getal het bestuur bedoelt.
Een model legt die taal vast. Eén ding, één naam. En dat woord komt van de organisatie die het al kent, niet van de methodiek die het bedacht.
Modellen zijn de toegangspoort tot sturing, informatie en data.
Van model naar mindset. Van inzicht naar resultaat. Ook als AI het tempo opdrijft.
Vul je een model zonder de eigenaar erbij, dan wordt de taal van je organisatie stilletjes die van de bouwer. Je merkt het pas jaren later, in een rapport waarin je eigen begrippen ineens die van de bouwer zijn.
De brillen die je vanwege hun toegevoegde waarde kiest en toepast, komen samen in één veld. Ze bepalen de samenhang en de grip op alle bewegingen in jouw organisatie.
Voorbeelden van brillen, van sturing tot security, van het Business Model Canvas tot NIST. Je organisatie kiest ze bewust, en het veld brengt ze samen tot één coherent beeld.
Elke bril rust op een model, en elk model op een grammatica.
De gegevens die een model leest, staan in een datamodel, per datadomein. En dat datamodel volgt zelf een metamodel, de grammatica die bepaalt wat een model mag bevatten. De data die proces, case en beslissing samen gebruiken, krijgt inmiddels een eigen notatie, SDMN, naast het datamodel en het metamodel. Zo lopen de lagen door. Je modellen sturen de organisatie, het metamodel stuurt je modellen, en de gedeelde data eronder houdt alles coherent. De ordening van die data hoort bij Bedrijfsvoeringsinformatie, de beweging die erop draait bij Processen en projecten.
Transparantie
heldere processen, rollen en data.
Gedeelde taal
één beeld, binnen en tussen teams.
Strategische grip
op waarde, risico en ritme.
Innovatie op een fundament
stabiel terwijl het beweegt.
Welke modellen past jouw organisatie toe?
Een kort gesprek over de modellen die jouw organisatie toepast, en hoe je ze samenbrengt tot grip op sturing, informatie en data.